Sycylia

WARUNKI NATURALNE

Sycylia to największa wyspa Morza Śródziemnego, a jej trójkątny kształt związany jest z jej starożytną nazwą Trinacria, która oznacza treis (trzy) i àkra (przylądki), które reprezentują trzy „szczyty” „trójkąta”: Capo Passero (SR), Capo Lilibeo (TP) e Capo Peloro (ME). Od północy okala ją Morze Tyrreńskie, od zachodu Cieśnina Sycylijska, od południa Morze Sycylijskie, od wschodu z Morze Jońskie, a od północnego wschodu Cieśnina Mesyńska oddzielająca ją od Kalabrii. Klimat na wybrzeżu jest typowo śródziemnomorski, z gorącymi latami i łagodnymi, deszczowymi zimami, ale w głębi wyspy zimy mogą być również surowe, typowe dla klimatu kontynentalnego.

Na Sycylii nie brakuje atrakcji dla miłośników przyrody, znajdują się tu dwa aktywne wulkany ‒ widowiskowy Stromboli i majestatyczna Etna, która jest największym czynnym wulkanem w Europie, regionalne parki Madonie i Nebrodi oraz wulkaniczny raj Pantelleria, usiany charakterystycznymi dammusi, czyli typowymi konstrukcjami z kamienia lawowego. Etna została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO ze względu na wyjątkowy poziom aktywności wulkanicznej, znaczenie naukowe oraz wartości kulturowe i edukacyjne.

Archipelag Wysp Liparyjskich, również będący częścią Światowego Dziedzictwa UNESCO, składa się z siedmiu urokliwych wysp ułożonych w kształcie litery Y i leżących na Morzu Tyrreńskim: Lipari, Vulcano, Stromboli, Salina, Filicudi, Alicudi i Panarea. Pochodzenia wulkanicznego, każda z wysp oferuje środowisko naturalne bogate we florę i faunę, z fantastycznymi plażami, zatoczkami, jaskiniami i formacjami skalnymi.

Wybrzeże, które prowadzi z Trapani do Marsala obejmujące solanki i rezerwat Wysp Stagnone, rozległą lagunę obejmującą San Pantaleo, starożytną Mothię oferuje zwiedzającym niezwykły naturalny krajobraz, który o zachodzie słońca nabiera naprawdę niepowtarzalnych kolorów.

OFERTA TURYSTYCZNA

Między XVIII a XIX wiekiem Sycylia stała się obowiązkowym etapem Grand Tour zagranicznych podróżników, pisarzy, poetów, artystów, czy po prostu arystokratów, którzy wśród świątyń i ruin szukali zaginionej Arkadii. Goethe podczas swej wyprawy na Sycylię pisał „Włochy bez Sycylii nie pozostawiają żadnego obrazu w duszy: tutaj jest klucz do wszystkiego”.

Prawdziwym skarbem Sycylii wpisanym na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO jest obszar archeologiczny Agrigento, jedno z najważniejszych miast Magna Graecia (megàle hellàs). Zanurzona w zieleni drzew oliwnych, migdałowców, gajów cytrusowych i winnic, które ciągną się w kierunku morza, na powierzchni 1300 hektarów rozpościera się tu dostojna Dolina Świątyń składająca się z 10 greckich świątyń w porządku doryckim, trzech sanktuariów i nekropolii z okresu helleńskiego.

Inne zabytki wpisane na listę UNESCO, których nie można pominąć podczas podóży na Sycylię to Villa Romana del Casale, późnorzymska willa w pobliżu Piazza Armerina (EN), znana ze wspaniałej architektury i mozaik oraz wspaniałe późnobarokowe miasta Val di Noto (Noto, Palazzolo Acreide, Scicli, Modica, Ragusa, Militello, Caltagirone i Katania). Na prestiżowej liście znalazła się również nekropolia Pantalica z ponad 5000 grobowcami zbudowanymi między XIII a VII pne oraz Syrakuzy ze starożytnym centrum na wyspie Ortigia założonym przez greckich kolonistów z Koryntu i pozostałościami świątyni Ateny, obecnie katedry.

Zwiedzając Sycylię, koniecznie trzeba też odwiedzić Palermo, stolicę wyspy, miasto o tysiącu tradycji, które niegdyś było przystanią marynarzy i do dziś pozostaje niezwykłym tyglem kultur, stylów, języków i religii. Znajdziemy tu kościoły wybudowane na starożytnych meczetach takie jak Katedra Santa Vergine Maria Assunta, unikalne w skali świata mozaiki jak te w Capella Palatina w Palazzo dei Normanni oraz te w Kościele Martorana, polichromowane marmury pałaców, arabeskowe kopuły, pachnące Orientem krużganki, kolorowe ogrody oraz tętniące życiem targowiska Ballarò, Vucciria lub Il Capo.

Godna podziwu jest również Katania, nazywana Czarnym Miastem ze względu na swoje charakterystyczne budynki z kamienia lawowego, łącząc piękno krajobrazów morskich takich jak Faraglioni z Aci Trezza, z historycznością miejskich zabytków takich jak barkowa katedra i zamek Ursino wzniesiony przez Federico II di Svevia. Perłą Sycylii jest niewątpliwie Taormina gdzie z Placu IX Aprile i antycznego teatru można podziwiać jedną z najbardziej sugestywnych krajobrazów na Sycylii z Etną w tle. Miłośnicy małych wiosek i realiów na ludzką skalę z pewnością zakochają się w Cefalù, wiosce rybackiej ze średniowiecznymi uliczkami i piaszczystymi plażami słynącej z normańskiej katedry z XI wieku, która dominuje nad miasteczkiem. Wioski i miasteczka są prawdziwym bogactwem Sycylii zarówno te nadmorskie jak Marzamemi, Santa Maria La Scala, Scopello, Borgo San Gregorio oraz te w głębi lądu jak, Erice, Ferla, Gangi, Savoca, Castiglione di Sicilia, Novara di Sicilia, Montalbano Elicona, Sambuca di Sicilia, Salemi, Geraci Siculo.

Rekonstrukcje z tradycyjnymi strojami, festiwale, sagry lokalnych produktów, święta religijne przypominające o wyjątkowym życiu męczenników i świętych to prawdziwa pulsująca dusza wyspy. Wśród najbardziej popularnych jest kult Świętej Rozalii w Palermo i Św. Agaty w Katanii, głęboko odczuwany przez miejscową ludność i spektakularny dla turystów.

KUCHNIA

Wyrazista kuchnia sycylijska jest często uważana za najbogatszą w specjały i najbardziej spektakularną we Włoszech. Jej złożoność  nawiązuje do bogatej historii tej wyspy. Wystarczy wspomnieć, że Syrakuzy były kulinarną stolicą klasycznego świata Magna Graecia, który już w V wieku p.n.e. stworzył prawdziwą szkołę kucharzy i książkę kucharską! W aromatach, smakach i kolorach tradycyjnych dań, od ulicznych potraw po menu na specjalne okazje, przewijają się wszystkie dominacje i kultury, których świadkiem była wyspa.

Jedzenie, jak wiemy, jednoczy narody i nigdzie indziej, jak w sycylijskiej gastronomii, ten związek przeciwieństw jest tak zaskakująco udany. Dziedzictwo greckie, fenickie, arabskie, normańskie, hiszpańskie wciąż żyje i pulsuje w sycylijskich recepturach. W sycylijskiej kuchni przewijają się proste smaki związane z ziemią, wywodzące się od Greków, typowe dla potraw regionu Ragusy i Syrakuz, pikantne i słodko-kwaśne smaki dań opartych na rodzynkach i orzeszkach piniowych odziedziczone po dominacji arabskiej czy słodkawe aromaty niezliczonych receptur na bazie pomidorów z okresu hiszpańskiego. Grecy zaprowadzili uprawy winorośli i oliwek, Arabowie wnieśli o kuchni sycylijskiej owoce cytrusowe oraz słodycze z przyprawami korzennymi, Normanowie sprowadzili na Sycylię techniki solenia i suszenia dorsza atlantyckiego, Hiszpanie byli twórcami wyszukanych dań, takich jak pieczony makaron, arancini, sarde alla beccafico, z kolei Francuzi przywieźli na Sycylię cebulę, wprowadzili kruche ciasto oraz liczne dania na bazie warzyw i ryb.

Klimat, historia, ziemia i pasja sprawiają, że na Sycylii dostępne są najlepsze produkty, które wprawne ręce jej mieszkańców zamieniają w autentyczne przysmaki. Owoce i warzywa, rosnące dziko lub uprawiane na rozległych wzgórzach, mają w sobie ciepło regionu Morza Śródziemnego, a zwierzęta dają mięso i mleko, z których powstają sery i wędliny o mocnych smakach. Na Sycylii wszystko pachnie: powietrze często przesycone jest zapachem aromatycznych roślin takich jak oregano, mięta, rozmaryn oraz sezonowych owoców, które dojrzewają na drzewach, by ustąpić miejsca zapachowi morza, gdy zbliżamy się do wybrzeża, czy też grillowanym mięsom, bakłażanom i paprykom, kiedy zapuszczamy się do wiosek.

Dieta śródziemnomorska, uznana obecnie przez UNESCO za dziedzictwo, które należy chronić, znajduje idealną syntezę na Sycylii. Sól morska, oliwa z oliwek z pierwszego tłoczenia, chleb i makaron z pszenicy durum łączą się z rybami, owocami morza i sezonowymi warzywami. Bakłażany są bohaterami wielu sycylijskich potraw: od caponaty, przez pasta alla Norma, po parmigianę.

Soczyste owoce cytrusowe, opuncje, oliwa z oliwek z pierwszego tłoczenia, pomidory z Pachino, pistacje z Bronte, migdały z Val di Noto, sery, takie jak ricotta, pecorino, provola, ragusano oraz wspaniałe sycylijskie słodkości, takie jak cassata, cannoli, pasta di mandorle, lody, granity to słynne produkty, których nie można przegapić podczas eskapady na Sycylię!

WINO

Znakomitym towarzyszem sycylijskich przysmaków są doskonałe lokalne wina o mocnym i pełnym smaku produkowane przez zdolnych winiarzy z rodzimych winorośli (takich jak Nero d’Avola, Nerello Mascalese, Nerello Cappuccio, Frappato, Syrah o czerwonych gronach oraz Cattaratto, Carricante, Grillo, Moscato, Inzolia, Malvasia, Bianco d’Alcamo do produkcji win białych). Bardzo szlachetna i stara jest tradycja win słodkich i, takich jak Malvasia delle Lipari, Passito lub Moscato di Pantelleria, Zibibbo oraz wzmocnionych jak Marsala w wielu formach Vergine, Superiore, Ambra, Semisecco i Dolce. Miłość między wyspą a winem to starożytna miłość: uważa się, że uprawę winorośli i winiarstwo na Sycylii upowszechnili już Fenicjanie między VIII a VII wiekiem p.n.e

Życia nie wystarczyłoby, aby odkryć wszystkie przysmaki i poznać wszystkie lokalne tradycje, które oferuje ta kraina. Oto krótki przewodnik po najsłynniejszych daniach Sycylii Czego spróbować na Sycylii. Proponowane przez nas degustacje, lekcje gotowania, półdniowe i jednodniowe experience w winnicach, gajach oliwnych i owocowych, winno-kulinarne wycieczki, jak i tworzone ad hoc trasy obejmujące przyrodę, kulturę i historię pomagają odkryć prawdziwą duszę tego regionu od enogastronomicznej strony, gdyż sycylijskie jedzenie i wino to właściwy klucz do zrozumienia tej fascynującej, barwnej mozaiki, jaką stanowi ta niezwykła wyspa. Odkryj nasze experiences na Sycylii.